Behzat Böke

Yarım asrı aşan bir ahşap oyma serüveni

1960 yılında İskenderun'da doğan Behzat Böke, 8 yaşında çırak olarak girdiği ahşap oymacılığını bugün Devlet Sanatçısı unvanı ve "Türkiye'nin Ahisi" payesiyle sürdürüyor.

Çocukluğundan beri ahşapla iç içe olan Böke, kendini yeterince olgun hissettiğinde heykel ve rölyef çalışmalarına yöneldi. Kendisini "ağaç doktoru" olarak tanıtan usta, atölyesinde ahşaba adeta yeniden can verdiklerini söyler.

Üretiminin yaklaşık yüzde 80'ini cami eserleri oluşturur: kündekari kapılar, mihraplar, minberler, vaaz kürsüleri, müezzin mahfilleri ve sahabe yazıları. Bunların yanında insan ve hayvan figürleri, Arapça yazılı heykeller, rölyefler, portreler ve Selçuklu üslubunda eserler yapar. Genellikle ahşapla çalışır; bazı eserlerinde ahşaptan kalıp hazırlayıp bronz döküm olarak üretim de yapmıştır.

Eserleri Foça, İzmir, İstanbul, Ankara, Adana, Antalya, Alanya, Isparta ve İskenderun başta olmak üzere Türkiye'nin pek çok şehrinde; yurt dışında ise Azerbaycan, Suudi Arabistan, İsveç, Almanya ve ABD'de bulunuyor. Azerbaycan devlet sarayı için dekor ve maket çalışmaları yaptı; Cumhurbaşkanlığı için de mobilya üretti.

Usta, mesleğini gelecek kuşaklara aktarmayı her zaman önemsedi. 2000'lerin başında 10 kişilik atölyesinde engelli gençlere meslek öğretiyordu. Bugüne kadar oğlu Sezer'in yanı sıra açık cezaevindeki hükümlüleri ve engelli çırakları da yetiştirdi. Son yıllarda en çok dile getirdiği kaygı ise mesleğe yeni çırak yetişmemesi: "Bizimle bu meslek son bulmasın."

Ödüller ve unvanlar

Mansiyon (dünya üçüncülüğü)
"Düş ve Güç" adlı eseriyle katıldığı uluslararası yarışma.
Devlet Sanatçısı
Ahşap oyma alanında Devlet Sanatçısı unvanı.
2021 Türkiye'nin Yılın Ahisi
Ahi Evran'ın doğumunun 850. yılında Ticaret Bakanlığı tarafından seçildi; Ahilik kaftanını Cumhurbaşkanı'nın elinden giydi.
İskenderun TSO plaketi
Yılın Ahisi seçilmesi vesilesiyle İskenderun Ticaret ve Sanayi Odası tarafından (2021).
Ulusal ödüller
Türkiye genelinde farklı kurumlardan aldığı çok sayıda ödül.

Sergiler

İskenderun, Bodrum, Ankara ve Antalya'da açtığı sergiler; İskenderun Kültür ve Sanat Derneği karma sergisi.

Kronoloji

  1. 1960

    İskenderun'da doğdu.

  2. 1968

    8 yaşında ahşap oymacılığına çırak olarak başladı.

  3. 2002

    Körfez Gazetesi, Sanayi Sitesi'ndeki atölyesinde engelli gençlere meslek öğretmesini haberleştirdi.

  4. 2021

    Ahi Evran Yılı'nda "Türkiye'nin Ahisi" seçildi; 16 Eylül'de Kırşehir'de Ahilik kaftanını giydi.

  5. 2023

    6 Şubat depreminde evi ve atölyesi yıkıldı; bir ay içinde atölyesini yeniden açtı.

  6. 2024

    Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde Cumhurbaşkanı Erdoğan'a annesi Tenzile Erdoğan'ın ıhlamurdan oyulmuş portresini hediye etti.

  7. 2025

    57. meslek yılında oymacılığın geleceği ve çırak sorunu üzerine konuştu.

Bu sayfadaki bilgiler ustanın kendi anlatımına ve basında çıkan haberlere dayanmaktadır.